Iwema Steenhuis

Iwema Steenhuis in Niebert is rond 1400 gebouwd door de familie Iwema. Steenhuizen dienden als toevluchtsoord voor de Groningse adel, rijke boeren en grootgrondbezitters. Deze werden in de Middeleeuwen steeds rijker, en daarmee een doelwit. Men wilde een veilige plek om naar toe te kunnen gaan in onrustige tijden. Iwema Steenhuis is het enige overgebleven steenhuis van de ongeveer 160 steenhuizen die ooit in de provincie Groningen stonden. Sinds 1988 is dit steenhuis in het bezit van Het Groninger Landschap.

Voor altijd

Dit historische steenhuis willen we graag behouden voor de toekomst. Daarom besteden we veel aandacht aan het onderhoud van het pand en de omliggende terreinen. De tuin is enkele jaren geleden helemaal gerestaureerd. We hebben de boomgaard hersteld en bomen van oude appel- en perenrassen geplant. De oude beuk in de tuin krijgt speciale verzorging en na een periode waarin de boom het moeilijk had, is de oeroude rode beuk weer helemaal gezond. De omliggende terreinen bij Iwema Steenhuis worden getypeerd door een coulissenlandschap; een halfopen landschap waarin weiden of akkers worden begrensd door houtsingels.

Wat is een steenhuis?

Steenhuizen waren vierkante bouwwerken, met minstens drie verdiepingen. Ze hadden dikke muren (65 cm) van kloostermoppen. De woonruimte bevond zich op de eerste etage. Die kon alleen worden bereikt via een ophaaltrap. Dreigde er gevaar, dan haastten de bewoners zich naar boven. Waarschijnlijk ging er van alles mee: eten, drinken, wapens, dieren en, natuurlijk, weerbare mannen.

Een huis vol

Ongetwijfeld zullen ook de omwonenden een beroep hebben gedaan op de heren Iwema. Het moet geen pretje geweest zijn om met tientallen lotgenoten een etmaal in deze schuilplaats opeengepakt te hebben gezeten. Hoeveel van dit soort angstige momenten zich hebben voorgedaan in het Iwema Steenhuis? Als muren toch eens konden praten.

Aanpassen aan een nieuwe tijd

In de vijftiende eeuw werden wapens steeds sterker en krachtiger. Dikke muren vormden niet langer een obstakel voor indringers. Een steenhuis was niet langer een veilige plek en verloor dus haar functie. De meesten werden omgebouwd tot luxe borgen en landhuizen. Met het Iwema Steenhuis is dit niet gebeurd, waarschijnlijk omdat de Iwema’s niet tot de adel behoorden.

Landerijen bij het steenhuis

In de tuin van het Iwema Steenhuis staat de dikste boom van Groningen; een rode beuk met een omtrek van maar liefst zes meter! In het voorjaar kleurt de tuin wit, geel en lichtpaars door alle krokussen, sneeuwklokjes en aronskelken. Stinsenplanten die we in het Gronings borgbloumkes noemen. De tuin achter het huis is flink opgeknapt. Zo hebben we de fruitboomgaard aangevuld met Groninger appel- en perensoorten. Ook de elzensingels hebben we hersteld.

Wandelen

Een wandeling door het historische Zuidelijk Westerkwartier. Ook de tuin en de landerijen zijn toegankelijk. Het steenhuis ligt aan ’t Pad, de eeuwenoude verbindingsweg tussen Marum en Leek. ’t Pad wordt nu gebruikt als fiets- en wandelroute. Onze eigen wandelroute start bij ’t Steenhuus en neemt je o.a. mee naar de prachtige tuin en de karakteristiek elzensingels.

360 graden

Benieuwd hoe het Iwema Steenhuis eruit ziet? Klik hier voor een virtuele tour over het landgoed Iwema Steenhuis en neem een kijkje.

Bezoekersinformatie

Museum ’t Steenhuus is vanaf 1 mei tot 1 november op vrijdag, zaterdag en zondag geopend van 13.30 tot 17.00 uur.

Locatie
’t Pad 15a
9365 TA Niebert

Contact
050-3135901
info@groningerlandschap.nl

Op de kaart

Activiteiten op deze locatie

Wandelroutes

Wandelroute Iwema Steenhuis

Zuidelijk Westerkwartier